Szybkozłącza hydrauliczne Euro

Hydraulika siłowa ciągników i maszyn rolniczych jest oparta na połączeniach wykorzystujących szybkozłącza zwane popularnie Euro. Mnogość ich rodzajów wydaje się olbrzymia, a wiedza na ten temat trudna do zdobycia. W praktyce rolniczej znaczenie ma jednak zaledwie kilka gniazd hydraulicznych.

 

Standardem określającym popularną nazwę szybkozłączy Euro jest norma ISO zapisywana przez różnych dystrybutorów na kilka sposobów: 7241 seria A, 7241/A, 7241A, 7241-A. W jej ramach określone są wymiary wtyczki i gniazda wykorzystywanych do łączenia przewodów hydraulicznych z blokiem rozdzielacza układu hydrauliki ciągnika lub maszyny samojezdnej. Wtyczka, czyli złącze męskie tego standardu, stanowi zakończenie węża hydraulicznego, który wciskamy do gniazda. Natomiast gniazda wkręcone w blok hydrauliczny to złącza żeńskie. Obecnie na rynku znaczenie mają trzy rodzaje gniazd hydraulicznych, których wymiary pasują do wtyczki ISO 7241 serii A. Przedstawiamy je w kolejności chronologicznej – od najstarszych do najnowszych.

 

Złącza hydrauliczne skręcane

 

Zanim jednak opiszemy gniazda ISO 7241-A, należy wspomnieć o wiekowych, ale nadal z powodu powszechnego używania starszych ciągników i maszyn złączach skręcanych. Trudno je nazwać szybkozłączami, gdyż połączenie i rozłączenie wtyczki z gniazdem zajmuje sporo czasu. Ich konstrukcja oparta jest na umieszczonej centralnie dużej kulce, stąd używa się czasami określenia złącza „na kulkę”. Niestety ten sposób przekazywania oleju hydraulicznego pod ciśnieniem powoduje spore jego wycieki podczas rozłączania wtyczki od gniazda. Dlatego w praktyce trudno je obsługiwać bez rękawic lub choćby szmatki, których użycie zmniejsza poślizg skręcanych lub rozkręcanych elementów pokrytych olejem.

 

Na rynku oferowane są złącza skręcane różnej jakości. Dlatego podczas ich wyboru warto zwrócić uwagę na markę producenta, gdyż lepszy produkt będzie nie tylko trwalszy, ale i generujący mniejsze  przecieki oleju podczas rozłączania wtyczki od gniazda. Wśród polskich producentów wyróżnia się  marka Waryński Origin, dostarczająca swoje produkty na pierwszy montaż (z ang. OEM) do m.in. Ursusa. – Złącza skręcane produkujemy na obrabiarkach CNC. Pokrywamy je cynkową warstwą galwaniczną o powiększonej grubości, co zwiększa ich wytrzymałość na ścieranie i odpryski. Każdy wtyk i gniazdo przed pakowaniem przechodzą kontrolę szczelności. Nasza oferta złączy skręcanych oprócz ich standardowych gwintów zewnętrznych metrycznych M22x1.5 i M18x1.5 obejmuje typ z gwintami zewnętrznymi M20x1.5 i wewnętrznymi M22x1.5. Dzięki temu można wkręcić dowolną przyłączkę z innym gwintem po przeciwnej stronie. Złącza skręcane Waryński charakteryzuje mały ubytek oleju podczas ich rozłączania – wyjaśnia Joachim Bogucki, product manager w firmie  Waryński. Cena sugerowana gniazda lub wtyczki złącza skręcanego Waryński Origin z gwintem zewnętrznym M22x1.5 wynosi 26,99 zł brutto.

 

 

Po epoce złączy skręcanych na rynku pojawiły się wspomniane na wstępie szybkozłącza typu Euro. Ich gniazda produkowane według normy ISO 7241-A zasługują na taką nazwę, gdyż wpięcie/wypięcie przewodu hydraulicznego z wtyczką Euro zajmuje rzeczywiście mało czasu. Obsługa tego typu szybkozłącza podczas rozłączania wymaga użycia dwóch rąk – jedną odchylamy do tyłu zewnętrzny kołnierz gniazda, a drugą wyjmujemy wtyczkę z wężem. Jego wciśnięcie do gniazda jest łatwiejsze i można to zrobić jedną ręką dzięki wykorzystaniu mechanizmu sprężynowego. Gniazdo szybkozłącza Euro nazywane jest jednostronnym, bo jego kołnierz przesuwa się tylko w jedną stronę. Ten typ złącza charakteryzuje się mniejszymi wyciekami oleju podczas rozłączania niż typ skręcany, ale nie eliminuje tego zjawiska.

 

Poszukując jakiegokolwiek szybkozłącza Euro, trzeba zwrócić uwagę na rodzaj zastosowanego w nim gwintu. Różnorodność w tym względzie jest duża i dotyczy rodzaju gwintu, jego umiejscowienia oraz rozmiaru. Wśród najpopularniejszych u nas gwintów metrycznych popularne rozmiary to: 14×1.5, 16×1.5, 18×1.5, 20×1.5 (rosyjskie), 22×1.5. Przykładowo M14×1.5 oznacza, że gwint jest metryczny i ma średnicę 14 mm oraz skok wynoszący 1,5 mm. Cena sugerowana gniazda szybkozłącza Euro Waryński Origin z gwintem zewnętrznym M22x1.5 wynosi 32,99 zł brutto. W rolnictwie spotykane są również szybkozłącza Euro z gwintami calowymi – wewnętrzne ½ cala i zewnętrzne calowe.

 

Szybkozłącza hydrauliczne Euro Push-Pull 

 

Rozwinięciem gniazd szybkozłączy Euro są ich wersje Push-Pull. Wizualnie łatwo je rozpoznać, gdyż są  dłuższe z powodu zamontowania w nich udoskonalonego mechanizmu sprężynowego. Dzięki temu ich kołnierz przesuwa się w dwie strony. Z tego powodu nazywane są dwustronnymi. W praktyce oznacza to łatwe łączenie i rozłączenie wtyku z gniazdem za pomocą jednej ręki. Cena sugerowana gniazda szybkozłącza Euro Push-Pull Waryński Origin z gwintem zewnętrznym M22x1.5 wynosi 33,99 zł brutto. To zaledwie o złotówkę drożej od standardowego gniazda Euro tej marki.

 

Dodatkową zaletą szybkozłącza Push-Pull jest możliwość zabezpieczenia przed utratą oleju hydraulicznego w przypadku zerwania węża przez ciągnik, od którego nie odłączono węży hydrauliki maszyny. W tym przypadku gniazdo szybkozłącza musi być jednak zamontowane w dedykowanym uchwycie. – Gniazdo Push-Pull marki Waryński Origin należy zamontować do uchwytu na sztywno, zabezpieczając je pierścieniami Segera. Dzięki temu mechanizm doskonale się sprawdzi i zabezpieczy użytkownika  przed zerwaniem elementów hydrauliki i utratą oleju. Należy jeszcze pamiętać, że uchwyt wymaga sztywnego przykręcenia w odpowiednim i wygodnym dla użytkownika miejscu, natomiast gniazdo szybkozłącza musi być przykręcone do ciągnika za pośrednictwem elastycznych przewodów hydraulicznych – wyjaśnia Joachim Bogucki. Cena sugerowana uchwytu podwójnego z pierścieniami Segera Waryński Origin do gniazda szybkozłącza Euro Push-Pull tej marki wynosi 46,99 zł brutto.

 

Na bazie szybkozłącza Euro Push-Pull Waryński Origin produkuje adapter, który szybko można połączyć ze skręcanym złączem „na kulkę”. Dzięki temu przejście ze starej wersji hydrauliki na nowszą jest łatwe. Rozwiązanie to ma sens w gospodarstwach, w których użytkuje się różne maszyny wyposażone w przewody hydrauliczne ze złączami skręcanymi i szybkozłączami Euro. Oczywiście innym rozwiązaniem jest wymiana wszystkich złączy na nowe. Cena sugerowana redukcji wtyczki typu skręcanego i gniazda typu Euro Push-Pull Waryński Origin wynosi 58,99 zł brutto.

 

 

 

Jednymi z najnowszych gniazd szybkozłączy Euro jest ich typ Push-Pull z funkcją zrywania, który można skrótowo nazwać „zrywalnym”. Spotkamy go w najnowszych ciągnikach topowych marek, gdzie trafia na pierwszy montaż. Po wzięciu takiego szybkozłącza w rękę sprawia wrażenie produktu bez części ruchomych, za to jest większy od tradycyjnej wersji Euro Push-Pull prawie dwukrotnie. Tajemnica konstrukcyjna tego rozwiązania polega na działaniu mechanizmu łączącego wewnątrz złącza. Dlatego na zewnątrz kołnierz jest sztywny i się nie przesuwa. Zaletą tego rozwiązania jest tak jak w szybkozłączu Euro Push-Pull możliwość swobodnej obsługi takiego gniazda jedną ręką. Ponadto nie ma potrzeby montowania go w specjalnym uchwycie w celu zabezpieczenia przed uszkodzeniem węża w przypadku odjechania ciągnika od maszyny z podłączonymi przewodami hydraulicznymi – wystarczy gniazdo wkręcić bezpośrednio w blok hydrauliczny. Właśnie dlatego szybkozłącze to nazywane jest „zrywalnym”.

 

 

Inna zaleta Euro Push-Pull z funkcją zrywania dotyczy możliwości łatwego wciśnięcia do jego gniazda wtyczki węża hydraulicznego pod ciśnieniem tzw. statycznym. Ponadto dla osoby obsługującej to szybkozłącze ważne jest również zabezpieczenie przed nagłym wystrzeleniem strumienia oleju. W korpusie tego produktu pod gumową uszczelką zewnętrzną znajduje się mały otwór, który w razie potrzeby przejmuje ciśnienie oleju. Naszym zdaniem to najważniejsza zaleta Euro Push-Pull z funkcją zrywania, która może zapobiec wielu nieszczęśliwym wypadkom. Cena sugerowana gniazda szybkozłącza Euro Push-Pull z funkcją zrywania Waryński Origin z gwintem zewnętrznym M22x1.5 wynosi 209,99 zł brutto.

 

– Dla miłośników budowania i konstruowania często bardzo skomplikowanych układów składających się z części hydraulicznych niezwykle ważnym czynnikiem są jakościowe podzespoły. Dają one bowiem maksymalną gwarancję, że maszyna będzie działała zgodnie z założeniami technicznymi i sprawdzała się podczas pracy, często w bardzo trudnym terenie. Firma Waryński Origin gwarantuje wysokiej jakości produkty hydrauliki siłowej, dzięki czemu minimalizujemy problemy związane z niepożądanymi awariami. Firma powstała w wyniku połączenia kompetencji i potencjału produkcyjnego zakładów Waryński Hydraulika oraz Waryński Żelechów wywodzących się z Zakładów Maszyn Budowlanych Waryński. Obecnie Waryński Origin wchodzi w skład Markowski Group – prężnie rozwijającej się grupy producencko-dystrybucyjnej zatrudniającej ponad 600 osób. Od kilku lat wykorzystując swoje długoletnie doświadczenie, firma Waryński rozwija swoją ofertę o nowe produkty z zakresu hydrauliki siłowej i części roboczych do maszyn rolniczych. Z kilkuset podzespołów znajdziemy między innymi rozdzielacze, pompy, silniki, zawory kulowe, zawory dławiące i dławiąco-zwrotne, zawory krzyżowe, zakucia i elementy złączne, węże i przewody, siłowniki, elektrozawory, jak również, z uwagi na ogromne potrzeby rynku, oferta handlowa w dalszym ciągu jest rozwijana o całą gamę nowych serii szybkozłączy hydraulicznych. Wszystkie informacje o naszych produktach dla rolnictwa wraz z cenami sugerowanymi można znaleźć na stronie internetowej jacekmocny.pl/warynski-hydraulika – mówi Joachim Bogucki, product manager w firmie Waryński.

 

Artykuł ukazał się w RPT 7_8/2018 – ZAPRENUMERUJ