W Polsce znaleziono pozostałości najstarszych znanych roślin

Zobacz galerię (1)

Pozostałości najstarszych znanych roślin, które opanowały ląd, znaleziono w południowej części Gór Świętokrzyskich. Znalezisko ma ok. 440-450 mln lat i stanowi paleontologiczny dowód, że rośliny lądowe ewoluowały z form przypominających mszaki.

Skamieniałe szczątki roślin znaleziono w miejscowości Zbrza (pow. kielecki). Są to fragmenty bardzo starych, prymitywnych roślin beztkankowych, tzn. takich, u których nie pojawiły się wyspecjalizowane tkanki, np. przewodzące (współcześnie do tej grupy należą mszaki).

Na ślady najstarszych roślin badacze natrafili przez przypadek, gdy dr hab. Mariusz Salamon z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego poszukiwał zwierząt bezkręgowych – liliowców.

– Przypadkiem natrafiliśmy na wykop pod fundament domu. Zabraliśmy kilkadziesiąt kilogramów próbek skały, które przywieźliśmy do laboratorium Wydziału Nauki o Ziemi UŚ. Po przemyciu i wysuszeniu prób znaleźliśmy tam interesujące mnie organizmy. Zauważyliśmy jednak również dziwne uwęglone szczątki, którymi zainteresowała się grupa specjalistów – opowiada naukowiec.

Kolejne oględziny i weryfikacja wyników przez grono wybitnych paleobotaników z Francji i Belgii pozwoliły potwierdzić, że próbka ma ok. 445 mln lat i zawiera szczątki należące prawdopodobnie do roślin wyższych.

– Udało się w niej znaleźć także spory (zarodniki), które z całą pewnością produkowane były przez rośliny lądowe. W międzyczasie cały czas zwożono i na bieżąco oglądano kolejne fragmenty skał, ponad kilkaset kilogramów. Cała procedura trwała grubo ponad rok, w wyszukiwanie elementów zaangażowana była cała grupa osób – mówi profesor.

Naukowcy natrafili też na ślad struktury, którą interpretują jako aparat szparkowy. Jej obecność świadczy o tym, że roślina musiała funkcjonować w środowisku lądowym.